18 مهر روز جهانی پست

10 مهر 1399
نویسنده:  

زمانی که انسانها در سالهای بسیار دور زندگی اجتماعی را قبول کرده و زندگی دسته جمعی تشکیل دادند،

برای برقراری ارتباط بین قبایل و یکدیگر نیازمند به ابزار ارتباطی جدیدی شدند،قبل از ایجاد نوعی خط که بتواند پیغام کتبی را انتقال دهد افرادی بودند که پیام ها را از محلی به محل دیگر به صورت شفاهی می بردند.پست را می توان،کهن ترين و گسترده ترين ابزار ارتباطي بين مردم يک کشور با ساکنان ديگر سرزمين ها و مناطق جهان  به شمارآورد.از سال 1969 روز 9 اکتبر - سال‌روز تأسیس اتحادیهٔ جهانی پست به عنوان روز جهانی پست تعیین گردید.

سابقه پست در ایران

برخي از مورخان ايرانيان را مبتكر ارتباط پستي مي دانند و قدمت فعاليت هاي پستي در ايران را به سه هزار سال پیش نسبت می دهند.همچنین در برخی از کتب تاریخی ذکر شده است که،هخامنشيان داراي شبکه ي پستي کارآمد و منظمی  بودند که دستورات و فرامين دولتي را منتقل مي کردند.داريوش پادشاه بزرگ هخامنشيان چابك سواران دولتي را تربيت كرده بود كه نوشته هاي دولتي  را ايستگاه به ايستگاه برسانند.اين پادشاه ايراني جمله معروفي دارد كه مي گويد:نه برف نه باران نه گرما و نه تاريكي شب نمي تواند پيكهاي تندرو را از حركت بازدارد،امروزه اين جمله در بالاي سر در ساختمان اداره پست نيويورك به چشم مي خورد.

چاپارخانه

ایرانیان از سالهای دور ايستگاه هاي مختلفي به نام چاپار خانه ها را در نظر گرفته و در آن افراد سوار كار با اسب منتظر رسيدن پيام بودند،فاصله ی چاپار خانه ها را طوري در نظر گرفته شده بود كه از نظر زماني فاصله آن ها يك روز بود، همچنین ايستگاه هاي مخصوص براي مواقع برف و باران و سرما به منظور ارسال پيام در نظر گرفته شده بود،که پيام ها با حداكثر سرعت ممكن ارسال شوند.اولين پيك (چاپار) بسته و پيام را تحويل دومين نفر مي داد او نيز به چاپار بعدي و اين كار ادامه مي يافت تا پيام به مقصد مي رسيد.فكر تاسيس پست جديد در زمان فتحعلي شاه قاجار با تاثیرگرفتن از فرهنگ غرب مطرح شد اما به دلايلي مسكوت گذاشته شد. سیستم پست نوین در زمان اميركبير،صدراعظم ايران، بيش از صدو پنجاه سال پيش درايران پايه گذاري شد،اداره آن به ميرزا شفيع خان چاپارچي واگذار شد،در سال 1290 شخصي به نام گوستاوريه از كشور اتريش به ايران آمد و اولين نظام نامه پست ايران را تهيه كرد.اداره پست در سال 1297 به وزارت پست تغيير نام پيدا كرد كه اولين وزير آن علي خان عين الدوله بود. وزارت پست يكي از شش وزارت خانه اي بود كه اولين بار در كشور براي اداره امور به وجود امد كه با اختراع تلگراف به وزارت پست و تلگراف و با ورود تلفن به ايران به وزارت پست و تلگراف و تلفن تغيير نام يافت و در سال 1382 با تغيير شرح وظايف اين وزارت خانه نام آن به وزارت ارتباطات و فنآوري اطلاعات تغيير يافت.

ساختمان پست تهران و سبک معماری

ساختمان اداره ی پست در نزدیکی میدان توپخانه میان سال های 1307 تا سال ۱۳۱۳ خورشیدی توسط نیکلای مارکوف معمار ایرانی گرجستانی مورد بهره برداری قرار گرفت.مارکوف،معماری ساختمان اداره پست تهران را در نهایت ظرافت  طراحی کرده است و ساختمان این موزه برای اداره پست و گمرک با شیوه معماری ملی ساخته شده و به نظر می‌رسد مارکف را بر آن داشته که به جای بهره‌گیری از تقارن و تعادل و عناصر معماری ایرانی،از قدرت و تأثیرگذاری باروک سود جوید،چرا که مردم آن زمان باید به اداره جدیدی اطمینان می‌کردند و بسته‌های پستی خود را به آن جا می‌سپردند.در واقع فضای غالب و درونی بنا همچنان دارای روحیه تعادل و تقارن چیدمان‌های حجمی با در نظر گرفتن روحیه انسان ایرانی است،و از سبک ایرانی غربی برای ساخت بنا استفاده شده است،از سوی دیگر،ساختمان پست را می‌توان شاخص‌ترین معماری پیرو سبک آرت دکو در ایران نامید.شایان ذکر است که طراح و شروع کننده عمارت پست مارکوف و تمام کننده آن مهندس مظلومیان‌،از مهندسان شهرداری تهران‌، بوده است‌.ساخت بنای پست طولانی‌ترین پروژه مارکف به‌شمار می‌رود.ساختمان پست همچنین نمایشی‌ترین کار مارکف است،زیرا بقیه ی بناهای ساخته شده توسط وی یا در دل باغ و حیاطی پیرامونی ساخته شده یا به وسیله خیابان‌های کم عرضی احاطه شده‌اند.نمای ورودی بنای پست از سمت دروازه میدان مشق یا همان سر در باغ ملی به خوبی خودنمایی می‌کند.طبقه اول رو به روی طاق نمایی به عرض چهار و نیم متر،اتاق روابط عمومی و طبقه دوم رو به روی طاق نمایی با عرض پنج متر،اتاق کنفرانس است‌،در هر دو مورد پنجره‌ها عریض‌تر از سایر اتاق‌ها و غرفه‌های موزه است‌.این بنا با صرف هزینه پانصد هزار تومان در خیابان سپه تأسیس گردید.در ساختمان، مانند سردر باغ  ملی و سایر بناهای میدان مشق و هم عصر، ازمصالح  مشابهی استفاده شده است‌ از جمله  سنگ در پی (ستون و سرستون و کف و پله‌ها) و آجر در بیش‌تر نقاط بنا، بدنه، در و پنجره، سقف چوبی و بام شیروانی استفاده شده و در ترکیب این مصالح نهایت ظرافت و زیبایی مد نظر قرار گرفته است‌.

 

موقعیت 

بنای پست در منطقه‌ای فرهنگی-تاریخی به نام میدان مشق واقع شده که اکثر ساختمان‌های آن از قاجاریه تا پهلوی اول زمان گذاری شده‌اند وساختمان‌های این محوطه در زمان وزارت جنگ پهلوی اول بنا شده است‌.

تاریخچه پست در جهان

پس از تاسيس دانشگاه بلونيا در ايتاليا،اولین اداره غیررسمی پست عمومی در قرن 12 میلادی بوجود آمد.نيم قرن بعد دانشگاه پاريس با اقدام مشابه اين عمل را براي رساندن نامه هاي دانشجويان خود تکرار کرد و توسط شاه فرانسه پست دانشگاه به رسميت شناخته شد و در سال۱۶۳۶ لويي دوازدهم اداره ي پست عمومي را در پاريس تاسيس کرد و در سال ۱۵۹۱ در انگلستان اليزابت اول پست را ملي اعلام کرد.

 

تمبر

نبود تعرفه واحد بزرگ ترين مشکل بود تا اين که در سال ۱۸۴۰رونالد هيل با پيشنهاد چاپ اوراق بهادار کوچک و الصاق آن بر روي نامه ها  و مرسولات مبناي انتشار اولين تمبر دنيا را در انگلستان بنا نهاد.

طبق شواهد موجود در ايران اولين تمبرهای پستی در تهران و در سال 1897 به چاپ رسيده است. قبل از اين دوره,مسئولين دفاتر پستی از مهرهايی با مرکب های رنگی با طرحهاي مختلف و با ارزش پولی متفاوت, نامه ها را مهر و موم ميکردند. طبق اظهارات کارشناسان قديمی تمبر, اولين تمبر در ايران در دوره ناصرالدين شاه قاجار به چاپ رسيده است.

نظر شما

تبلیغات

   

ماهنامه فرهنگی ، هنری ، اجتماعی ذهن آویز با تلاش جمعی از فرهیختگان و صاحبنظران جامعه در صدد است تا با رویکرد سلامت محور به مسائل جامعه بپردازد. این ماهنامه ، 28 ام هر ماه به صورت تمام الکترونیک از طریق وبگاه www.zehnavizonline.ir با مجوز رسمی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی منتشر می شود.خوشحالیم قدمی هرچند کوچک برای سلامت جامعه بر می داریم.

ذهن آویز

 

ما از کوکی ها برای بهبود وب سایت استفاده می کنیم. برای مشاهده اطلاعات بیشتر مراجعه کنید به سیاست کوکی ها. من در سایت از کوکی ها استفاده می کنم. قبول کردن